Het ‘Marinemonument’ in Den Helder is een obelisk, uitgevoerd in natuursteen. Aan de voorkant bevindt zich een reliëf van Maria (dat het Nederlands volk symboliseert) met kind, dat symbool staat voor de volgende generatie, voor wie het offer een bron van inspiratie moet vormen. De linkerhand van Maria, steunend op een getroffen anker, geeft aan dat het volk op zijn zeemacht vertrouwt. Aan haar voeten ligt een gesneuvelde mannenfiguur, bedekt door de Nederlandse vlag. Op de achterzijde van de pilaar zijn de namen van de slachtoffers uit de Tweede Wereldoorlog en de wapens van Nederland en het voormalig Nederlands-Indië aangebracht.
Circa 850 van hen kwamen om bij de slag in de Javazee, op 27 februari 1942. Anderen werden krijgsgevangen gemaakt en moesten als dwangarbeiders werken aan onder meer de Birma-spoorweg en de Pakan-Baroespoorweg op Sumatra. Tevens bevonden zich onder de Nederlanders in de Jappenkampen in voormalig Nederlands-Indië veel marinegezinnen, omdat de Koninklijke Marine in Surabaya een belangrijke basis had. Velen van hen moesten na de Japanse capitulatie nog tot oktober 1945 in de kampen verblijven.

De vijfsprong, Middenweg, Den Helder
A. G. van Lom (herstelde in 1951 het monument)
Bertil van Beek
22 juli 2025
Nederland